Beleidsregels WNT 2027: wat topfunctionarissen en werkgevers moeten weten

De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties heeft op 14 oktober 2026 de Beleidsregels WNT 2027 vastgesteld. Ze zijn op 29 oktober 2026 gepubliceerd in de Staatscourant (kenmerk stcrt-2026-36936, besluitnummer 2026-0000522147) en gaan in op 1 januari 2027. WNT staat voor Wet normering topinkomens: de wet die de beloning van topfunctionarissen in de (semi-)publieke sector begrenst.

Wat zijn deze beleidsregels?

Beleidsregels zijn geen wet. Een bestuursorgaan legt er in vast hoe het een wettelijke bevoegdheid in de praktijk toepast. Hier gaat het om de uitvoering van de WNT en de handhaving en het toezicht door of namens de ministers. De grondslag is artikel 1.10 van de WNT. De regels gelden voor het jaar 2027.

Wat staat erin?

De publicatie werkt een aantal begrippen uit die bepalen of en hoe de WNT op een organisatie en een functionaris van toepassing is.

Wanneer is een stichting of vereniging een WNT-instelling?

Een vereniging (ook een coöperatie) of stichting kan onder de WNT vallen door de invloed van een publiekrechtelijke rechtspersoon. Dat is bijvoorbeeld het geval als zo'n overheidsorganisatie, op grond van de statuten of een mondelinge of schriftelijke overeenkomst:

• een of meer bestuursleden kan benoemen of ter benoeming kan voordragen;
• de benoeming van een of meer bestuursleden kan blokkeren;
• leden met stemrecht in een raad van toezicht kan benoemen of voordragen, die alleen of samen een vijfde of meer van de stemmen kunnen uitbrengen;
• op een andere manier invloed van betekenis heeft op beheer of beleid, vergelijkbaar met bovenstaande.

Wie is topfunctionaris?

Bij organisaties buiten de overheid gaat het om de functionarissen die leidinggeven aan de gehele rechtspersoon of instelling. Je bent topfunctionaris als je:

• behoort tot het hoogste uitvoerende of toezichthoudende orgaan;
• behoort tot de hoogste ondergeschikten aan dat orgaan en in die rol (gezamenlijk) verantwoordelijk bent voor de hele organisatie; of
• belast bent met de dagelijkse leiding van de hele organisatie.

Deze criteria gelden los van elkaar. Hoeveel managementlagen meetellen, verschilt per organisatie. Het gaat primair om de organisatiestructuur, zoals die in de statuten of het organogram staat. Het begrip wordt echter materieel uitgelegd. Dat betekent dat de feitelijke situatie telt: wie in de praktijk leidinggeeft aan de hele organisatie, geldt ook als topfunctionaris, ook als dat niet formeel zo is vastgelegd. Functionarissen die op basis van een formele aanwijzing of een formeel besluit een topfunctie bij een overheidsinstelling waarnemen, tellen voor de duur van die waarneming ook mee.

Toezichthoudende en leidinggevende topfunctionarissen

Leden van een raad van toezicht of raad van commissarissen zijn altijd toezichthoudend topfunctionaris. Is er geen raad, dan kan het interne toezicht bij een ander orgaan liggen. Binnen één orgaan kunnen zowel leidinggevende als toezichthoudende topfunctionarissen zitten. De bevoegdheidsverdeling in statuten en reglementen bepaalt wie wat is. Geven die geen uitsluitsel, dan kijkt de instelling naar de feitelijke werkzaamheden.

Vier jaar nanormering

Wie zijn topfunctie neerlegt, kan nog vier jaar als leidinggevende topfunctionaris genormeerd blijven. Daarvoor moet aan alle volgende voorwaarden zijn voldaan:

• de functie is op of na 1 januari 2018 ingegaan, of is vóór die datum ingegaan en op of na 1 januari 2018 verlengd;
• de functionaris vervulde de topfunctie ten minste twaalf kalendermaanden aaneengesloten;
• de functionaris heeft daarna bij dezelfde rechtspersoon een dienstverband in een andere functie. Dat dienstverband moet binnen twaalf kalendermaanden na het einde van de topfunctie beginnen.

Individueel bezoldigingsmaximum

Voor een topfunctionaris met dienstbetrekking (of zonder dienstbetrekking vanaf de dertiende kalendermaand) wordt het individuele maximum berekend uit het voor de instelling geldende maximum, de deeltijdfactor en het aantal kalenderdagen van de functievervulling in het kalenderjaar. Daarbij geldt:

• de deeltijdfactor is maximaal 1 fte, ook als iemand feitelijk meer werkt dan fulltime;
• een deeltijdfactor onder 1 fte wordt afgerond op drie decimalen;
• er wordt gerekend met kalenderdagen, niet met werkdagen;
• in een schrikkeljaar deel je door 366 in plaats van 365.

De exacte formule en de verdere uitwerking staan in de bijlage bij het besluit. De hoogte van de bezoldigingsmaxima is hier niet besproken; raadpleeg daarvoor de WNT en de officiële publicatie.

Voor wie geldt het?

De regels zijn van belang voor organisaties die onder de WNT vallen en voor hun (voormalige) topfunctionarissen. Dat zijn onder meer organisaties waarover ministers financiële verantwoording afleggen, provincies, gemeenten, waterschappen en openbare lichamen voor beroep en bedrijf. Ook rechtspersonen waarop een overheidsorganisatie zoals hierboven beschreven invloed heeft, kunnen eronder vallen. Een gewone commerciële werkgever zonder zo'n publiekrechtelijke band heeft er doorgaans niet mee te maken. Twijfel je, dan is dat iets om aan de hand van de WNT en de beleidsregels na te gaan.

Wat moet je als werkgever doen?

Valt jouw organisatie onder de WNT? Gebruik dan de tijd vóór 1 januari 2027 om je werkwijze langs de beleidsregels te leggen.

• Stel vast of je organisatie een WNT-instelling is, zeker als een overheidsorganisatie bestuursleden kan benoemen, voordragen of blokkeren.
• Leg statuten en organogram naast de drie criteria voor topfunctionarissen en kijk ook naar wat functionarissen feitelijk doen.
• Controleer wie als toezichthoudend en wie als leidinggevend topfunctionaris geldt, en of de bevoegdheidsverdeling duidelijk is vastgelegd.
• Breng in kaart welke voormalige topfunctionarissen nog in dienst zijn en mogelijk onder de vier jaar nanormering vallen.
• Controleer hoe je het individuele bezoldigingsmaximum berekent: deeltijdfactor (maximaal 1 fte), kalenderdagen en het schrikkeljaar.
• Lees de volledige tekst in de Staatscourant (stcrt-2026-36936) voor de details die hier niet zijn behandeld.

Bron: Besluit van de Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties van 14 oktober 2026, nr. 2026-0000522147, houdende vaststelling van beleidsregels inzake de toepassing van de Wet normering topinkomens met ingang van 1 januari 2027 (Beleidsregels WNT 2027), Staatscourant 29 oktober 2026, stcrt-2026-36936.