Werknemers kiezen pensioen boven bonus, toont SD Worx-onderzoek

Nederlandse werknemers hechten meer waarde aan een pensioenregeling van hun werkgever dan aan een bonus of prestatiebeloning. Dat blijkt uit Europees onderzoek van SD Worx, waarover HRcommunity op 6 oktober 2026 berichtte. Voor werkgevers is de uitkomst tweeledig: een goede regeling trekt aan, maar alleen als medewerkers hem ook begrijpen.

Wat het onderzoek laat zien

SD Worx ondervroeg 5.936 HR-managers en 16.500 werknemers in zestien Europese landen. Bijna een op de drie Nederlandse werknemers noemt een pensioenregeling van de werkgever het aantrekkelijkste loonvoordeel naast het brutosalaris. Beloning op basis van prestaties scoort 18 procent, beloning op basis van vaardigheden en competenties 25 procent.

Opvallend is het verschil met de rest van Europa. Daar wordt prestatiebeloning hoger gewaardeerd dan in Nederland. Nederlandse werknemers kiezen dus vaker voor zekerheid op de lange termijn dan voor een variabele beloning.

Transparantie en flexibiliteit winnen terrein

Het onderzoek wijst op een bredere verschuiving in arbeidsvoorwaarden. Het kale salaris is minder allesbepalend. Bijna een kwart van de werknemers vindt loontransparantie essentieel en 18 procent wil vooral een helder overzicht van het totale pakket.

Werkgevers bewegen mee, al verschilt het tempo per onderwerp. Ruim 30 procent biedt volgens het onderzoek inmiddels een pensioenregeling aan. Daarnaast zet 14 procent van de organisaties loontransparantie in de top vijf van HR-prioriteiten. HRcommunity koppelt dat aan de Europese richtlijn loontransparantie, die uiterlijk begin 2027 in Nederlandse wetgeving moet zijn verwerkt. Raadpleeg voor de actuele stand van de implementatie de officiële overheidsbronnen.

Ook de vraag naar flexibiliteit groeit. Bijna 38 procent van de werknemers vindt extra vakantiedagen aantrekkelijk, maar slechts 18 procent krijgt die daadwerkelijk aangeboden. Een kwart van de werkgevers investeert al in flexibele arbeidsvoorwaarden, waarbij medewerkers zelf delen van hun pakket samenstellen.

Een goede regeling is niet genoeg

Dat pensioen hoog scoort op het verlanglijstje, wil niet zeggen dat werknemers er actief mee bezig zijn. Volgens het artikel bereiken brieven en e-mails van pensioenuitvoerders doorgaans niet meer dan tien tot vijftien procent van de doelgroep. Experts wijzen op de kloof tussen ingewikkelde pensioenmaterie en de beperkte betrokkenheid van medewerkers. Statische portalen en lappen tekst werken eerder afschrikkend.

Interactieve middelen, zoals scenariotools en visuele hulpmiddelen, blijken effectiever. Daarmee zien medewerkers stap voor stap hoe hun pensioen zich opbouwt. Koppel je pensioencommunicatie aan een vast moment, bijvoorbeeld onboarding, dan vergroot je volgens het artikel de financiële geletterdheid. Het draagt bovendien bij aan mentaal welzijn en duurzame inzetbaarheid.

Wat betekent dit voor werkgevers?

Het onderzoek is geen reden om bonussen te schrappen, maar het geeft wel richting aan je arbeidsvoorwaardenbeleid. Dit kun je concreet doen:

• Maak het totale pakket zichtbaar. Geef medewerkers een overzicht waarin salaris, pensioenbijdrage, vakantiedagen en andere voordelen bij elkaar staan. Dat sluit aan op de behoefte aan helderheid en bereidt je voor op meer loontransparantie.
• Bespreek pensioen tijdens onboarding. Laat nieuwe medewerkers direct zien wat de regeling inhoudt, bij voorkeur met een rekenvoorbeeld of scenariotool in plaats van alleen een brief.
• Vraag je pensioenuitvoerder naar interactieve hulpmiddelen. Veel uitvoerders bieden tools aan. Meet vervolgens hoeveel medewerkers er gebruik van maken.
• Onderzoek de vraag naar extra verlof. De kloof tussen wens (bijna 38 procent) en aanbod (18 procent) biedt ruimte om je aanbod te onderscheiden. Met de vakantiedagen-tool bereken je wat extra dagen betekenen voor de verlofopbouw.
• Reken de kosten door. Wil je het pakket aanpassen, kijk dan eerst wat het uitmaakt voor je totale loonkosten. De loonkostentool helpt daarbij.
• Overweeg keuzevrijheid. Een flexibel pakket past bij de wens van medewerkers om zelf te kiezen, maar vraagt wel om een goede administratieve en fiscale uitwerking.

Houd er rekening mee dat het onderzoek de voorkeuren van werknemers weergeeft en niet laat zien hoe die voorkeuren het gedrag bij het kiezen van een baan beïnvloeden. Toets daarom in je eigen organisatie wat medewerkers het meest waarderen, bijvoorbeeld via een korte enquête of in functioneringsgesprekken.

Bron

De cijfers in dit artikel zijn afkomstig uit het SD Worx-onderzoek zoals gepubliceerd door HRcommunity op 6 oktober 2026.