Vakantiedagen bij slapend dienstverband: rechters oordelen verschillend
Kantonrechters oordelen tegenstrijdig over vakantieopbouw bij een slapend dienstverband, omdat de Nederlandse wet botst met Europees recht. Een kantonrechter in Rotterdam heeft de kwestie aan de Hoge Raad voorgelegd.
Bouwt een werknemer vakantiedagen op tijdens een slapend dienstverband? Daarover verschillen rechters van mening, meldt vakblad PW. De Nederlandse wet zegt van niet, het Europees recht wijst een andere kant op, en de Hoge Raad moet nu de knoop doorhakken. Voor werkgevers die een langdurig zieke werknemer uit dienst laten gaan, is dat direct relevant.
Wat speelt er in de zaak?
Aanleiding is een geschil tussen een werkgever en een werknemer van een Jamin-franchisewinkel, zo blijkt uit het verslag van PW. De werknemer werkte al jaren in verschillende winkels en werd op 30 juli 2023 arbeidsongeschikt. In juli 2025, na twee jaar ziekte, eindigde de verplichting van de werkgever om het loon door te betalen.
In augustus 2025 zegde de werkgever de arbeidsovereenkomst per e-mail op. Daardoor bestond er één maand een slapend dienstverband: het contract liep formeel nog, maar er was geen loondoorbetaling meer. Bij de eindafrekening ontstond onenigheid. De werknemer vindt dat haar vakantiedagen tot augustus 2025 moeten worden berekend, dus tot de einddatum van het contract. De werkgever rekent tot juli 2025, het einde van de loondoorbetaling.
Waarom de wet twee kanten op wijst
Volgens arbeidsrechtadvocaat Pieter de Ruiter van Pallas Advocaten is de Nederlandse regel duidelijk. Hij zegt in de podcast HR-Rechtspunt dat je vakantiedagen opbouwt over de arbeidsduur waarover je ook loon krijgt. Op die grondslag heeft de werkgever in deze zaak gelijk.
Het probleem is dat het Europees recht strenger is. Volgens De Ruiter mag je daarin geen voorwaarden stellen aan de opbouw van vakantie, alleen aan de bekende vervaltermijnen. Een voorwaarde als ‘alleen opbouw bij loon’ past daar volgens hem niet in. Omdat Europees recht boven nationale wetgeving gaat, ontstaat er een botsing die rechters op eigen wijze oplossen.
Wat oordeelden rechters tot nu toe?
De uitspraken lopen uiteen:
- Kantonrechters in Gelderland oordeelden in 2024 en 2025 dat werknemers wel vakantiedagen opbouwen tijdens een slapend dienstverband.
- Kantonrechters in Groningen (2025) en Rotterdam (2026) kwamen juist tot het tegenovergestelde: geen opbouw.
In de Jamin-zaak kwam de Rotterdamse kantonrechter er zelf niet uit. Hij heeft de kwestie voorgelegd aan de Hoge Raad en de zaak aangehouden tot er antwoord is. Wanneer de Hoge Raad uitspraak doet, is niet bekend. De Ruiter rekent op uitsluitsel dit jaar. Hij verwacht bovendien dat de Hoge Raad in lijn met het Europees recht beslist, wat zou betekenen dat werknemers wel vakantiedagen opbouwen.
Wat betekent dit voor werkgevers?
Zolang de Hoge Raad zwijgt, loop je bij een slapend dienstverband een juridisch risico. De Ruiter adviseert om voorlopig de Nederlandse wet te volgen, dus geen vakantiedagen op te bouwen over de slapende periode. Dat is het gunstigste scenario voor de werkgever. Concreet:
- Breng open dossiers in kaart. Ga na welke (ex-)werknemers na twee jaar ziekte in een slapend dienstverband zitten of zaten, en over welke periode.
- Houd vakantiedagen buiten de vaststellingsovereenkomst als de werknemer het niet eens is met jouw berekening. Zo sluit je de rest van de afwikkeling wel af, zonder dat je het punt onbedoeld definitief regelt.
- Maak een afspraak over later. Leg vast dat je over de vakantiedagen verder onderhandelt zodra de Hoge Raad heeft beslist.
- Reken de mogelijke uitkomst door. Het gaat in de besproken zaak om één maand opbouw, maar bij een langer slapend dienstverband loopt dat op. Met de rekentool voor vakantiedagen zie je snel wat een periode aan wettelijke dagen betekent; de wettelijke opbouw is vier keer de wekelijkse arbeidsduur per jaar.
- Controleer bovenwettelijke afspraken. Kijk in arbeidsovereenkomst, personeelsreglement en cao hoe bovenwettelijke dagen zijn geregeld, want die kunnen anders werken dan de wettelijke dagen.
Verwacht je dat de Hoge Raad de Europese lijn kiest, overweeg dan of je in lopende dossiers een voorziening wilt treffen of extra voorzichtig wilt zijn met definitieve afspraken. Bij twijfel over een specifieke zaak is juridisch advies zinvol.
Bronnen
Dit artikel is gebaseerd op de berichtgeving van PW over de podcast HR-Rechtspunt, waarin Pieter de Ruiter van Pallas Advocaten de zaak toelicht.
Veelgestelde vragen
Bouw je vakantiedagen op tijdens een slapend dienstverband? +
Dat is op dit moment niet zeker. De Nederlandse wet koppelt opbouw aan loondoorbetaling, maar dat botst met het Europees recht. Kantonrechters oordelen verschillend en de Hoge Raad moet uitsluitsel geven.
Wat is een slapend dienstverband? +
Een dienstverband dat formeel doorloopt, terwijl de werknemer niet werkt en de werkgever geen loon meer hoeft door te betalen. Dat kan bijvoorbeeld ontstaan na twee jaar ziekte, als de loondoorbetalingsverplichting eindigt en het contract nog niet is beëindigd.
Wanneer beslist de Hoge Raad over vakantiedagen bij een slapend dienstverband? +
Een datum is niet bekend. Arbeidsrechtadvocaat Pieter de Ruiter van Pallas Advocaten verwacht dat er dit jaar uitsluitsel komt.
Wat moet een werkgever nu doen bij een claim op vakantiedagen na langdurige ziekte? +
De Ruiter adviseert de Nederlandse wet te volgen en dus geen dagen op te bouwen tijdens de slapende periode. Wil de werknemer daar niet in meegaan, laat de vakantiedagen dan uit de vaststellingsovereenkomst en spreek af er later over te onderhandelen.
Bronnen
- PW. ↗
HRM365 schrijft eigen artikelen op basis van deze bronnen. Dit artikel is informatief en geen juridisch advies.
