Kabinet onderzoekt acht weken betaald zorgverlof voor mantelzorgers

Het kabinet onderzoekt of werknemers met mantelzorgtaken recht kunnen krijgen op acht weken zorgverlof met een vergoeding van 70 procent van het dagloon. Dat staat in de Mantelzorgagenda 2027–2030, die de ministers Mirjam Sterk (Langdurige Zorg, Jeugd en Sport) en Hans Vijlbrief (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) aan de Tweede Kamer hebben aangeboden, meldt Personeelsnet. Er is nog geen besluit genomen, maar werkgevers krijgen wel nadrukkelijker een rol bij het ondersteunen van mantelzorgers in hun team.

Waarom mantelzorg een HR-onderwerp wordt

Volgens Personeelsnet verlenen ruim 5,5 miljoen Nederlanders mantelzorg aan een partner, ouder, kind, familielid of andere naaste. Een groot deel van hen werkt ook. Door de vergrijzing groeit de zorgvraag, terwijl er te weinig zorgprofessionals zijn. Het kabinet verwacht daarom dat steeds meer werknemers werk en mantelzorg gaan combineren, en vindt dat je van hen niet kunt vragen steeds meer zorg op zich te nemen.

De agenda kijkt daarom breder dan verlof alleen. Ook flexibele werktijden, afspraken in cao's en praktische ondersteuning op de werkvloer komen aan bod.

SER-voorstel: acht weken verlof, 70 procent

De Sociaal-Economische Raad (SER) adviseerde eerder om werknemers acht keer hun wekelijkse arbeidsduur aan zorgverlof te geven. De uitkering zou 70 procent van het dagloon bedragen en niet onder het minimumloon uitkomen. Zo zouden ook mensen met een lager inkomen het verlof kunnen opnemen. Volgens het SER-voorstel betaalt de belastingbetaler, niet de werkgever.

Het kabinet staat positief tegenover ruimere verlofmogelijkheden, maar neemt het voorstel nog niet over. Eerst moet duidelijk worden hoe effectief uitbreiding is, wat de gevolgen zijn voor werkgevers en werknemers, en hoe de regeling uitvoerbaar en betaalbaar is.

Voorlopige raming: 675 miljoen euro per jaar

Een voorlopige raming komt voor acht weken verlof met 70 procent vergoeding uit op maximaal 675 miljoen euro per jaar. Dat bedrag is onzeker, want het hangt af van het aantal werknemers dat het verlof daadwerkelijk opneemt. Minister Vijlbrief werkt daarom meerdere scenario's uit, waarin de duur van het verlof, de hoogte van de vergoeding, de financiering en de uitvoerbaarheid worden meegenomen. Zijn bevindingen volgen in de eerste helft van 2027.

Wat geldt er nu?

Op dit moment bestaan er twee vormen van zorgverlof op grond van de Wet arbeid en zorg:

Daarnaast ligt er een voorstel om beide vormen samen te voegen tot één zorgverlofregeling van acht weken, waarvan twee weken gedeeltelijk betaald. Dat maakt deel uit van de Verlofwet, waarover in de zomer van 2026 een internetconsultatie is gehouden. Het wetsvoorstel gaat na bijstelling naar de Raad van State en daarna naar de Tweede en Eerste Kamer. Mogelijk komt de inhoud ook ter sprake in het overleg met werkgevers en vakbonden over een sociaal akkoord.

De betaalde uitbreiding waar het kabinet nu naar kijkt, komt bovenop die vereenvoudiging. Het is dus een apart traject met een eigen tijdlijn.

Meer gesprek op de werkvloer

Volgens de SER is mantelzorg op veel werkplekken nog geen bespreekbaar onderwerp. Werknemers melden niet altijd dat ze voor een naaste zorgen, en leidinggevenden weten niet altijd welke ondersteuning mogelijk is. Het kabinet wil dat werkgevers en werknemers hier vaker over praten en de informatievoorziening samen met sociale partners verbeteren.

Verschillende cao's bevatten al regelingen voor mantelzorgers. Het kabinet wil dat meer sectoren dat doen, bijvoorbeeld met aangepaste werktijden, flexibel werken of hulp bij het organiseren van zorgtaken. Werkgevers kunnen dit ook vastleggen in hun eigen personeelsbeleid, eventueel in overleg met de ondernemingsraad. Niet iedere mantelzorger heeft langdurig verlof nodig: soms helpen andere begin- en eindtijden, een tijdelijk aangepast rooster of een vaste thuiswerkdag al genoeg.

Wat betekent dit voor werkgevers?

Er verandert nog niets aan uw wettelijke verplichtingen, maar u kunt zich al wel voorbereiden:

• Houd de regels gescheiden. Maak in uw verlofbeleid en communicatie onderscheid tussen het huidige recht, de voorgestelde samenvoeging in de Verlofwet en de uitbreiding die alleen nog wordt onderzocht.
• Controleer uw uitvoering. Bij kortdurend zorgverlof betaalt u minimaal 70 procent door, met het minimumloon als ondergrens. Of uw salarisadministratie dat goed verwerkt, controleert u met de minimumloontool.
• Maak mantelzorg bespreekbaar. Neem het onderwerp op in functionerings- of verzuimgesprekken en laat leidinggevenden weten welke mogelijkheden er zijn.
• Inventariseer flexibiliteit. Bekijk welke aanpassingen in tijden, rooster of thuiswerken haalbaar zijn, en leg dat vast in beleid, zo nodig met instemming van de ondernemingsraad.
• Kijk naar uw cao. Controleer of uw cao al afspraken over mantelzorg bevat en volg of uw sector daar nieuwe afspraken over maakt.

Op de uitkomst van het onderzoek hoeft u niet te wachten om mantelzorgers te ondersteunen. De scenario's van minister Vijlbrief en het verdere wetgevingsproces bepalen straks wel of en hoe een uitbreiding van het betaalde verlof er komt. Actuele informatie vindt u op de website van de rijksoverheid.